Samen Opvoeden

Zienswijze bij het concept-inspectierapport BSO Samen Opvoeden (het SOP) n.a.v. het bezoek op 17 november 2025

Naar aanleiding van het inspectiebezoek op 17 november jl. en het contact dat wij daarop met u hebben gehad, willen wij u om te beginnen bedanken voor de goede sfeer en de open gedachtewisseling over uw bevindingen. Wij zijn uiteraard blij met uw positieve bevindingen na uw observatie van onze pedagogische praktijk en daarmee de pedagogische basisdoelen voor onze BSO. Uw observatie van de interactie tussen de kinderen en de draaiouders schetst voor ons een zeer herkenbaar beeld. Kwaliteit en persoonlijke aandacht voor de kinderen vinden wij ook zelf van groot belang en streven wij dagelijks na.

Daarnaast constateert u helaas in het concept-inspectierapport dat wij op één punt niet voldoen, namelijk voor de eis voor ouderparticipatiecrèches in artikel 19b, lid 3a van het Besluit kwaliteit kinderopvang (Bkk). Dat betreft ons beleid van ‘halfdraaiers’ op de BSO, zoals door u opgenomen in het concept-rapport en zoals wij dat sinds de wetswijziging van 2021 kennen. In reactie daarop brengen we graag de volgende punten naar voren, die grotendeels ook met u zijn besproken in het gesprek van 5 december jl.

Zoals gezegd is de inzet van halfdraaiers op de BSO sinds juli 2021 op deze manier opgenomen in ons pedagogisch beleidsplan. Daarvóór gold de inzet van halfdraaiers zelfs ruimer voor BSO én KDV, maar vanwege de wetswijziging is dit beleid aangepast en passen we het enkel nog toe in de BSO. Ofschoon wij de meerwaarde ervan ook zien voor de KDV en de inzet van halfdraaiers op de KDV missen.

Uw constatering dat het halfdraaibeleid niet mag, komt voor ons onverwacht. Het beleidsplan en met name de beschrijving daarin van de eisen die sinds juli 2021 gelden voor ons als ouderparticipatiecrèche (opc), is nu 5 keer voorwerp geweest van de inspectie. In de voorgaande jaren is artikel 19b, lid 3a Bkk ook getoetst en dat heeft nooit tot een overtreding of handhaving geleid.

Daarbij komt dat bij die voorgaande inspecties, net als nu, steeds positief is geoordeeld over onze pedagogische kwaliteit. Dit is dus een consistent beeld uit uw inspecties over de jaren heen. Relevant is dat u ten tijde van het meest recente inspectiebezoek twee ‘halfdraaiers’ geobserveerd heeft. Ook bij de inspecties in voorgaande jaren zijn er ‘halfdraaiers’ geobserveerd. We zijn er dus steeds van uit gegaan dat de inzet en kwaliteit van deze draaiers passen bij de geldende eisen.

Voorts is het halfdraaibeleid voor de BSO volgens ons in overeenstemming met (in elk geval de gedachte achter) de vervangende regels die gelden voor opc’s, waarbij hier met name moet worden gekeken naar de context en het doel van artikel 19b, lid 3a Bkk.

Opc’s hebben een vrijstelling van twee eisen die voor reguliere KDV’s en BSO’s gelden: de opleidingseis voor beroepskrachten en het vastegezichtencriterium. In plaats daarvan moeten opc’s op andere wijze kwaliteit en stabiliteit/continuïteit van de opvang borgen.

Artikel 19b, lid 3a Bkk ziet in dat kader op de – in beginsel – wekelijke inzet van draaiouders, waarmee het specifiek als alternatief geldt ter vervanging van het vastegezichtencriterium. Dit kwam zo aan de orde in de gesprekken die destijds vanuit de overkoepelende organisatie van opc’s (BOPC) zijn gevoerd met de wetgever. In die gesprekken lag de focus op KDV’s, vanuit de achtergrond dat alle 7 opc’s in Nederland een KDV zijn; het SOP heeft als enige in Nederland ook een BSO (en dat al ruim 40 jaar).

Voor reguliere BSO’s in heel Nederland geldt het vastegezichtencriterium niet. Die eis wordt landelijk niet noodzakelijk geacht voor kinderen in de BSO-leeftijd. Gelet op dit feit is artikel 19b, lid 3a Bkk naar ons idee dan ook niet bedoeld voor toepassing bij BSO’s. Door dat wel te doen zou de onlogische situatie ontstaan dat een opc-BSO een alternatief voor een kdv-criterium moet hanteren en daarmee nadeliger wordt behandeld dan een reguliere BSO, waar dat criterium in zijn geheel niet voor geldt.

Natuurlijk staan ook wij volledig achter het doel om kwaliteit, stabiliteit en continuïteit in de opvang te borgen. Dat doen we ook. Het halfdraaibeleid voor de BSO doet geen afbreuk aan die kernwaarden. Integendeel, het vormt daar juist een extra waarborg voor, zoals beschreven in ons pedagogisch beleidsplan. Door het halfdraaien kunnen we draaiers met kennis en ervaring voor het SOP behouden. Tevens hebben de halfdraaiers, als coach voor nieuwe draaiers of op de vloer, een rol in de continue overdracht van deze kennis en ervaring. Ten slotte betekent het halfdraaien weliswaar dat deze ouders iets minder vaak op de groep staan, maar zij blijven aanwezig bij de vele andere activiteiten van onze opc als community.

Zoals we in het gesprek op 5 december toelichtten, gaat het op dit moment om 13 halfdraaiers die zonder uitzondering minstens 6 jaar, tot zelfs 16 jaar, draaiervaring hebben bij het SOP. (Dat is overigens ruimschoots meer dan bij andere opc’s, die enkel KDV hebben en waar draaiers gemiddeld 1 tot 3 jaar actief zijn.) Omdat een ouder in beginsel pas in aanmerking komt voor halfdraaien wanneer het jongste kind 8 jaar oud is, hebben de draaiers bij aanvang van het halfdraaien ook al minstens 4 jaar ervaring op de BSO. Zij lopen al lang rond bij het SOP en de kinderen kennen hen van jongs af aan, al vanuit de KDV. Het zijn voor de kinderen dus zonder uitzondering vaste, vertrouwde gezichten. De (half)draaiers op de BSO vormen hiermee een stabiele groep ouders, waarin weinig wisselingen plaatsvinden.

In dit verband voegen we nog toe dat vanuit wetenschappelijk oogpunt pedagogische kwaliteit samenhangt met ervaring. Ook is bekend dat stabiliteit van kwalitatief goede opvangrelaties een van de sterkste voorspellers is voor positieve uitkomsten voor het welzijn van kinderen. Juist die jarenlange inzet en betrokkenheid op KDV, BSO én in onze community is dus waardevol voor de kwaliteit en stabiliteit van de opvang voor onze kinderen.

Wij menen dan ook dat in redelijkheid geen overtreding van artikel 19b, lid 3a Bkk kan worden vastgesteld en betreuren uw voorstel tot handhaving. Voor zover toch tot handhaving zou worden overgegaan, maken wij nog twee opmerkingen.

Ten eerste, zal dit een onevenredige impact hebben op onze opc. De halfdraaiers vormen binnen onze organisatie een waarborg voor continuïteit en de huidige groep halfdraaiers maakt 30% uit van het totaal aantal draaiers. Bij gedwongen afschaffen van het halfdraaibeleid bestaat groot risico dat deze draaiouders, en daarmee de kinderen, vertrekken. Bij het SOP is iedereen namelijk als gezin, met beide ouders als draaiouder en voor een periode dat de kinderen geboren worden tot en met de basisschool. In praktische zin is het niet realiseerbaar dat de huidige halfdraaiers (op korte termijn) hun activiteiten en de balans tussen werk, thuis en opc kunnen aanpassen door wederom wekelijks te gaan draaien. Bovendien staat voor hen wekelijks draaien niet langer in verhouding tot het beperkt aantal dagdelen dat hun kinderen nog op de BSO komen. Zoals omschreven in het pedagogisch beleidsplan hebben kinderen vanaf dat zij ongeveer 8 jaar zijn ook andere activiteiten. Het halfdraaibeleid speelt daar op in, door de balans tussen opvang krijgen en draaien te herstellen, en op die manier juist deze gezinnen en draaiouders te behouden voor de BSO. Als halfdraaien niet meer mogelijk is, voorzien we dat we in wezen alleen nog opvang

kunnen bieden voor kinderen tot 8 jaar. Het totaalconcept van het SOP, dat al 46 jaar lang succes heeft en waarin kinderen van 0 tot 12 jaar opgroeien, zou daarmee ernstig worden aangetast.

Ten tweede merken we nogmaals op dat het SOP de enige erkende opc in Nederland is met een BSO. Risico op precedentwerking is er dan ook niet.

Wij hopen dat deze zienswijze u reden geeft tot heroverweging. Wij zijn uiteraard graag bereid om samen constructief verder te kijken hoe we hier het beste vorm aan kunnen geven. In het belang van de waardevolle opvang die wij bij het SOP als opc bieden.

It takes a village to raise a child.